First-party en third-party cookies: wat is het verschil?

Cookies zijn de basis van hoe websites het gedrag van gebruikers volgen en online ervaringen persoonlijk maken. Maar niet alle cookies werken hetzelfde of hebben dezelfde invloed op privacy en de betrouwbaarheid van data. Het is belangrijk voor marketeers en website-eigenaren om het verschil tussen first-party en third-party cookies goed te begrijpen, zodat ze tracking kunnen optimaliseren en voldoen aan de regels.

In deze post krijg je een duidelijke en praktische uitleg over wat first-party en third-party cookies zijn, wat hen van elkaar onderscheidt, en waarom het anno 2025 en daarna belangrijk is om dat verschil te kennen.

Vergelijking: first-party vs. third-party cookies

Eigenschap	First-Party Cookies	Third-Party Cookies
Gebruik	Volgen gebruikers op de website waar ze voor zijn gemaakt	Volgen gebruikers over meerdere sites voor advertentietargeting, personalisatie, analytics en affiliate tracking
Host	Server van de huidige site (of script vanuit die site)	Externe advertentie-servers en advertentieplatforms via code geladen op de website van de publisher
Toegangsbereik	Worden alleen meegegeven bij HTTP-verzoeken aan het eigen domein (waar de gebruiker nu is)	Worden meegegeven bij HTTP-verzoeken aan het gekoppelde third-party domein, ook als die worden gestart vanaf een andere site die de gebruiker bezoekt (de publisher site)
Browser ondersteuning	Worden door alle browsers ondersteund. Gebruikers kunnen ze beheren.	Hangt af van browserinstellingen en privacybeleid
Impact op privacy	Lager: gebruikersdata is makkelijker te beheren	Hoger door cross-site tracking en uitgebreide gebruikersprofielen
Privacy naleving	Makkelijker te voldoen aan regels zoals GDPR en CCPA	Vereist geavanceerde toestemmingscontroles
Levensduur	Kan sessiegebonden of persistent zijn, afhankelijk van instellingen en browser	Kan sessiegebonden of persistent zijn, meestal korter door browserbeleid
Betrouwbaarheid	Hoog, niet makkelijk geblokkeerd door privacy tools	Laag, want browsers blokkeren of verwijderen ze vaak standaard

De twee belangrijkste verschillen tussen first-party en third-party cookies komen neer op wie ze zet en beheert, en waarvoor ze worden gebruikt. First-party cookies worden gemaakt en beheerd door de website (of app) die je bezoekt, en helpen die ervaring beter te maken door data op te slaan over je bezoek. Third-party cookies daarentegen komen van externe domeinen die in de site (of app) zijn ingebed en worden vooral gebruikt om dezelfde gebruiker op meerdere sites te volgen. Dit maakt cross-tracking mogelijk voor gerichte advertenties en bredere inzichten in het digitale gedrag van gebruikers.

Dit verschil heeft grote gevolgen voor data-controle, privacy van gebruikers en hoe websites voldoen aan privacywetten. Grote browsermakers hebben vanwege privacyzorgen aangekondigd te stoppen met third-party cookies. Zo heeft Google de Private Sandbox opgezet en heeft Safari tracking preventie ingeschakeld.

Wat zijn first-party cookies?

First-party cookies worden direct gemaakt, opgeslagen en beheerd door de website die je bezoekt. Ze zorgen voor een soepele gebruikerservaring door data op te slaan, zoals:

• inlogstatus
• taalvoorkeuren
• inhoud van je winkelwagentje
• analytics voor het verbeteren van de website of app.

Omdat first-party cookies beperkt zijn tot het domein van de website en vaak toestemming van de gebruiker nodig hebben om te werken, passen ze goed binnen privacyregels zoals GDPR en CCPA. Gebruikers hebben meer controle en zichtbaarheid over first-party cookies, waardoor ze favoriet zijn bij privacybewuste website-eigenaren.

Niet alle first-party cookies hebben toestemming nodig: strikt noodzakelijke first-party cookies (zoals sessiecookies voor inloggen of je winkelmandje) hebben volgens de GDPR geen toestemming nodig omdat ze essentieel zijn voor de werking van de website. Niet-essentiële first-party cookies, bijvoorbeeld voor analytics of het opslaan van voorkeuren, vragen wel expliciete toestemming van de gebruiker voordat ze actief worden. Dit duidelijke verschil helpt website-eigenaren om aan regels te voldoen terwijl ze de gebruikerservaring en het vertrouwen optimaal houden.

Wat zijn third-party cookies?

Third-party cookies worden geplaatst door externe partijen en niet door het domein dat je direct bezoekt. Ze komen vaak van advertentie-servers en andere externe partijen die jouw surfgedrag willen volgen en daarop inspelen. Bedrijven zoals Facebook, Google en andere advertentieplatforms gebruiken deze cookies om je gerichte advertenties te laten zien of je naar specifieke landingspagina’s te sturen, met als doel conversies te verhogen.

Deze cookies zijn vooral bedoeld om het online gedrag van gebruikers te begrijpen door:

• het tonen van gepersonaliseerde advertenties die aansluiten bij hun interesses.
• het volgen van gebruikersgedrag over verschillende websites
• retargeting, waarbij gebruikers naar sites worden gestuurd met producten die hen mogelijk interesseren

Hoe worden Third-Party Cookies Gemaakt?

Third-party cookies zijn vaak het resultaat van ad servers en andere externe entiteiten die jouw surfgedrag willen begrijpen en daarop willen inspelen. Bedrijven zoals Facebook , Google en andere advertentieplatforms benutten deze cookies om jou gerichte advertenties te presenteren of je te leiden naar een specifieke landingspagina, met als doel conversie.

Het onderscheid tussen first-party en third-party cookies ligt voornamelijk in hun oorsprong en doel. Terwijl de oorspronkelijke website exclusief first-party cookies produceert, kunnen externe bronnen third-party cookies genereren die cross-site tracking mogelijk maken.

Cookies, privacyzorgen en een toekomstbestendige oplossing

Het cookie-landschap verandert snel door privacywetten zoals GDPR en CCPA, en browserrestricties van Safari, Firefox en anderen die third-party cookies standaard blokkeren.

Nu third-party cookies geleidelijk verdwijnen, is het niet meer houdbaar voor marketeers of website-eigenaren om alleen daarop te vertrouwen. In plaats daarvan is een verschuiving naar het verzamelen van first-party data en privacygerichte trackingmethodes cruciaal. Eén zo’n methode die steeds populairder wordt, is Server-side Tracking. Hiermee kun je gebruikersgedrag grondig analyseren zonder de privacy te schenden of afhankelijk te zijn van traditionele third-party cookies. Het begrijpen van deze verandering en het omarmen van oplossingen zoals Server-side Tracking helpt bedrijven compliant te blijven, data nauwkeurig te houden en gepersonaliseerde ervaringen te blijven bieden in een privacybewuste digitale wereld.

Met TAGGRS kun je Server-side Tracking tot 10.000 verzoeken gratis instellen. Anders kun je onze implementatieservice bekijken.